Müdrik Hakkinda Meseleler

300- Müdrik, namazin basindan sonuna kadar fasilasiz olarak imama uyan ve bütün rekatleri imamla beraber kilan kimsedir. Imama ilk rekatin rükûunda yetisen, o rekata yetismis ve müdrik adini almis olur.
Namaza imam ile beraber baslamanin fazileti pek büyüktür. Bu hususta asagidaki meseleler ortaya çikar:
301- Bir kimse tek basina bir farz namaza basladiktan sonra, bulundugu yerde cemaatla o farz namaz kilinmaya baslansa bakilir: Eger tek basina namaz kilmakta olan henüz secdeye varmamis ise, namazi birakip imama uyar. Böylece cemaat sevabini kazanmaya kosar. Bu müstahabdir. Eger bir kez secdeye varmis ise, bakilir: Kildigi namaz sabah veya aksam namazi ise, yine namazini birakir ve imama uyar. Fakat bunlarin ikinci rekati için secdeye varmissa, artik namazi birakmayip tamamlar, imama uyamaz. Çünkü sabah namazindan sonra nafile kilinamayacagi gibi, üç rekatli bir namaz da nafile kilinamaz.
Ögle namazi gibi dört rekatli bir farz ise, kildigi bir rekata bir rekat daha ilave eder, tesehhüdde bulunur ve selam vererek imama uyar. Evvelce kildigi o iki rekat namaz nafile olmus olur. Böyle bir namazin üçüncü rekatinda bulunup da henüz secdesine varmamis ise, hemen ayakta veya oturarak selam verip namazdan çikar ve imama uyar. Yalniz basina kildigi iki rekat yine bir nafile olmus olur. Fakat bu namazin üçüncü rekatini secde ile baglasa, artik bunu tamamlar, farzini kilmis olur. Bu namaz, ögle veya yatsi olduguna göre de, kendi farzini kildiktan sonra imama uyabilir. Imam ile kilacagi bu namaz bir nafile olmus olur. Fakat ikindi namazinda ise, imama uyamaz; çünkü ikindi namazindan sonra nafile kilinmasi mekruhtur.
302- Nafile bir namaza baslamis olan bir kimse, yaninda cemaatla namaza baslaninca, bu nafileyi iki rekat olmak üzere tamamlar. Ondan sonra selam verip cemaata katilir. Üçüncü rekata kalkmis ise, onu da dörde tamamladiktan sonra cemaata katilir.
Bundan cenaze namazi müstesnadir. Söyle ki: Böyle nafileye baslamis olan kimse, kilinmaya baslanan bir cenaze namazinin kaçirilacagindan korkarsa, kilmakta oldugu namazi hemen birakip cenaze namazi için imama uyar. Sonra nafileyi kaza eder. Çünkü cenaze namazinin kazasi yoktur.
303- Cemaatle sabah namazina baslanmis oldugunu gören kimse, cemaate yetisebilecegini zannederse hemen sabah namazinin sünnetini kilar. Gerek görürse, "Sübhaneke" ile "Eûzü"yü ve sure ilavesini birakip yalniz Fatiha suresi ile rükû ve sücudda birer tesbih ile yetinebilir. Ondan sonra imama uyar. Fakat cemaate yetisecegini hiç zannetmiyorsa, sünnete baslamayip imama uyar; artik bu sünneti kaza edemez. Eger sünnete baslamis ise, onu tamamlar, birakmaz.
Fakat ögle, ikindi ve yatsi namazlari böyle degildir. Bunlarin cemaatla kilinmaya baslanmis oldugunu gören kimse, bunlarin sünnetini kilmadan imama uyar. Sonra öglenin dört rekat sünnetini kaza eder. Ikindinin sünnetini vaktin kerahetinden dolayi kaza edemez. Yatsi namazinin dört rekat sünnetini, bir gayri müekked sünnet oldugu için dilerse kaza eder, dilerse kaza etmez.
304- Vaktin çikacagini veya cemaatin tamamen kaçirilacagini kesinlikle anlayan kimse, sünnetleri kilmayacagi gibi, kendisinde bulunan az bir pisligi gidermekle ugrasamaz. Fakat baska bir cemaat bulabileceginden emin olan kimse, az necaseti gidermeden namaza baslamaz; bu daha faziletlidir. Böylece namazi ittifakla sahih duruma geçer.
(Safiî'lere göre namaz, az pislik ile de bozulur. Necasetler (pislikler) bölümüne bakilsin!..)